Luqman
لقمان
34 verses · begins on Mushaf page 411تِلۡكَ ءَايَٰتُ ٱلۡكِتَٰبِ ٱلۡحَكِيمِ
Tsino nitsinyaali tsieshitabu eshiamachesi.
هُدٗى وَرَحۡمَةٗ لِّلۡمُحۡسِنِينَ
Obulunjifu nende tsimbabaasi, khubalia bakholanga amalayi.
ٱلَّذِينَ يُقِيمُونَ ٱلصَّلَوٰةَ وَيُؤۡتُونَ ٱلزَّكَوٰةَ وَهُم بِٱلۡأٓخِرَةِ هُمۡ يُوقِنُونَ
Balia balumililanga okhulaama nende bahininjia eshihanwa (zakaa), abali nende obusuubili khuyinyanga yeyindukho.
أُوْلَٰٓئِكَ عَلَىٰ هُدٗى مِّن رَّبِّهِمۡۖ وَأُوْلَٰٓئِكَ هُمُ ٱلۡمُفۡلِحُونَ
Abo nibo bali khubulunjifu, okhurula khu Nyasaye wabu, ne abo nibo abalibura.
وَمِنَ ٱلنَّاسِ مَن يَشۡتَرِي لَهۡوَ ٱلۡحَدِيثِ لِيُضِلَّ عَن سَبِيلِ ٱللَّهِ بِغَيۡرِ عِلۡمٖ وَيَتَّخِذَهَا هُزُوًاۚ أُوْلَٰٓئِكَ لَهُمۡ عَذَابٞ مُّهِينٞ
Ne mubandu balimwo balia abawulanga amakhuwa kabulamo oluchendo, mbu kho banyoole okhukosia khunjila ya Nyasaye nibalamanyile liosi liosi tawe, nebakholelanga injila eyo omubayo, Abo baliba nende eshinyasio shietsisoni.
وَإِذَا تُتۡلَىٰ عَلَيۡهِ ءَايَٰتُنَا وَلَّىٰ مُسۡتَكۡبِرٗا كَأَن لَّمۡ يَسۡمَعۡهَا كَأَنَّ فِيٓ أُذُنَيۡهِ وَقۡرٗاۖ فَبَشِّرۡهُ بِعَذَابٍ أَلِيمٍ
Ne ninasoomelwa tsinyaali tsiefu, atshihelesinjia emikongo mukhwilola , shingawalatsiwulilekhwo tawe, shinga mumarwi kake kalimwo iwula, khomusuubisie eshinyasio eshilulu.
إِنَّ ٱلَّذِينَ ءَامَنُواْ وَعَمِلُواْ ٱلصَّٰلِحَٰتِ لَهُمۡ جَنَّٰتُ ٱلنَّعِيمِ
Toto balia abasuubila mana nibakhola amalayi baliba nende emikunda chobwokholo.
خَٰلِدِينَ فِيهَاۖ وَعۡدَ ٱللَّهِ حَقّٗاۚ وَهُوَ ٱلۡعَزِيزُ ٱلۡحَكِيمُ
Balimenyamwo tsinyanga tsiasi, ni indache ya Nyasaye ni yatoto, naye niye owa amani, owamachesi muno.
خَلَقَ ٱلسَّمَٰوَٰتِ بِغَيۡرِ عَمَدٖ تَرَوۡنَهَاۖ وَأَلۡقَىٰ فِي ٱلۡأَرۡضِ رَوَٰسِيَ أَن تَمِيدَ بِكُمۡ وَبَثَّ فِيهَا مِن كُلِّ دَآبَّةٖۚ وَأَنزَلۡنَا مِنَ ٱلسَّمَآءِ مَآءٗ فَأَنۢبَتۡنَا فِيهَا مِن كُلِّ زَوۡجٖ كَرِيمٍ
Yalonga likulu libula tsisilo, tsiamulola ,ne nara khwililoba tsingulu lilabatengeyatengeya tawe, naye yasalasiamwo tsisolo tsiabuli imbia, ne khukwisinjia amatsi okhurula hekulu, mana nikhumesiamwo emimela emilayi cha buli imbia.
هَٰذَا خَلۡقُ ٱللَّهِ فَأَرُونِي مَاذَا خَلَقَ ٱلَّذِينَ مِن دُونِهِۦۚ بَلِ ٱلظَّٰلِمُونَ فِي ضَلَٰلٖ مُّبِينٖ
Khuno nokhuloonga khwa Nyasaye, kho munzechesiekhwo nishina shiabaloonga balia abalaliye (Nyasaye) Halali abonooni bali mubukori bulolekha.
وَلَقَدۡ ءَاتَيۡنَا لُقۡمَٰنَ ٱلۡحِكۡمَةَ أَنِ ٱشۡكُرۡ لِلَّهِۚ وَمَن يَشۡكُرۡ فَإِنَّمَا يَشۡكُرُ لِنَفۡسِهِۦۖ وَمَن كَفَرَ فَإِنَّ ٱللَّهَ غَنِيٌّ حَمِيدٞ
Netoto khwahelesia Luquman amachesi, nikhumuboolela mbu: khupila Nyasaye orio muno, ni ulia witsa ukhupa orio, oyo oba akhupilanga khululwe omwene, ne ulia ukhaya ne Nayasaye ni omuyinda owitsomibwa.
وَإِذۡ قَالَ لُقۡمَٰنُ لِٱبۡنِهِۦ وَهُوَ يَعِظُهُۥ يَٰبُنَيَّ لَا تُشۡرِكۡ بِٱللَّهِۖ إِنَّ ٱلشِّرۡكَ لَظُلۡمٌ عَظِيمٞ
Olwa Luqman yaboolela omusiani wuwe, namuhelesinjia amachelo, mbu: “Ewe mwanawanje, olatsokaasia Nyasaye tawe, shichila toto okhutsokasia ni obwononi obukhongo.”
وَوَصَّيۡنَا ٱلۡإِنسَٰنَ بِوَٰلِدَيۡهِ حَمَلَتۡهُ أُمُّهُۥ وَهۡنًا عَلَىٰ وَهۡنٖ وَفِصَٰلُهُۥ فِي عَامَيۡنِ أَنِ ٱشۡكُرۡ لِي وَلِوَٰلِدَيۡكَ إِلَيَّ ٱلۡمَصِيرُ
Ne khwachelela omundu khubebusi bebe, Nyina mwana yamuchinga khubusandi nobunyakhani, ne okhumuleshesia okhununa ni emika chibili, mbu khupila orio esie nende abebusi bo, ne amakalishilo kenyu ni khwisie.
وَإِن جَٰهَدَاكَ عَلَىٰٓ أَن تُشۡرِكَ بِي مَا لَيۡسَ لَكَ بِهِۦ عِلۡمٞ فَلَا تُطِعۡهُمَاۖ وَصَاحِبۡهُمَا فِي ٱلدُّنۡيَا مَعۡرُوفٗاۖ وَٱتَّبِعۡ سَبِيلَ مَنۡ أَنَابَ إِلَيَّۚ ثُمَّ إِلَيَّ مَرۡجِعُكُمۡ فَأُنَبِّئُكُم بِمَا كُنتُمۡ تَعۡمَلُونَ
Ne nibakhunichilisia okhunzokasia nende kalia kobula ninako obumanyi, alabawulila tawe, halali menya ninabo khubulayi ne oloonde injila yabalia abanzitsangakhwo, mana ewanje ni amulikalusibwa ne ndilibaboolela akamwakholanga.
يَٰبُنَيَّ إِنَّهَآ إِن تَكُ مِثۡقَالَ حَبَّةٖ مِّنۡ خَرۡدَلٖ فَتَكُن فِي صَخۡرَةٍ أَوۡ فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ أَوۡ فِي ٱلۡأَرۡضِ يَأۡتِ بِهَا ٱللَّهُۚ إِنَّ ٱللَّهَ لَطِيفٌ خَبِيرٞ
Ewe mwanawanje, toto likhuwa liosi liosi kata nilili shinga obusiro bwo yinyuma yolule, kata nilili mulukulu nohomba mwikulu nohomba khushialo, Nyasaye alilirera, toto Nyasaye ni omuchesi muno wamakhuwa kefisile uli nende obumanyi bwakoosi.
يَٰبُنَيَّ أَقِمِ ٱلصَّلَوٰةَ وَأۡمُرۡ بِٱلۡمَعۡرُوفِ وَٱنۡهَ عَنِ ٱلۡمُنكَرِ وَٱصۡبِرۡ عَلَىٰ مَآ أَصَابَكَۖ إِنَّ ذَٰلِكَ مِنۡ عَزۡمِ ٱلۡأُمُورِ
Ewe mwanawanje: “lumilila okhulaama(Iswalah) ne olomesie amalayi ne okanie amabii, ne wifwile khukalia akalakhunyoola, toto ako ni amakhuwa kakhoyeshele okhuloondwa.”
وَلَا تُصَعِّرۡ خَدَّكَ لِلنَّاسِ وَلَا تَمۡشِ فِي ٱلۡأَرۡضِ مَرَحًاۖ إِنَّ ٱللَّهَ لَا يُحِبُّ كُلَّ مُخۡتَالٖ فَخُورٖ
Ne ulahenga abandu neshileka tawe, ne olachenda khushialo nende isunga tawe, toto Nyasaye shiyachama buli ulia weshileka owilolanga tawe.
وَٱقۡصِدۡ فِي مَشۡيِكَ وَٱغۡضُضۡ مِن صَوۡتِكَۚ إِنَّ أَنكَرَ ٱلۡأَصۡوَٰتِ لَصَوۡتُ ٱلۡحَمِيرِ
Ne otile okhuchenda khwahakari, ne wishie hasi omwoyo kukwo, toto omwoyo kweyi sishili nikwo omubii muno okhushila emioyo chiosi.
أَلَمۡ تَرَوۡاْ أَنَّ ٱللَّهَ سَخَّرَ لَكُم مَّا فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَمَا فِي ٱلۡأَرۡضِ وَأَسۡبَغَ عَلَيۡكُمۡ نِعَمَهُۥ ظَٰهِرَةٗ وَبَاطِنَةٗۗ وَمِنَ ٱلنَّاسِ مَن يُجَٰدِلُ فِي ٱللَّهِ بِغَيۡرِ عِلۡمٖ وَلَا هُدٗى وَلَا كِتَٰبٖ مُّنِيرٖ
Koo, shimulolakhwo mbu Nyasaye yabahostelesiya ebili mwikulu nende khushialo, mana nabetsusilia tsimbabaasi tsitsie- etsia habulafu nende atsifisile? Ni mubandu balimwo abayingananga khu Nyasaye nibabula obumanyi, nohomba obulunjifu nohomba eshitabu shiobulafu.
وَإِذَا قِيلَ لَهُمُ ٱتَّبِعُواْ مَآ أَنزَلَ ٱللَّهُ قَالُواْ بَلۡ نَتَّبِعُ مَا وَجَدۡنَا عَلَيۡهِ ءَابَآءَنَآۚ أَوَلَوۡ كَانَ ٱلشَّيۡطَٰنُ يَدۡعُوهُمۡ إِلَىٰ عَذَابِ ٱلسَّعِيرِ
Ne nibaboolelwa mbu: “Loonde aka Nyasaye yeshia,” nibaboola mbu; “halali efwe khuloonda akakhwanyoola nako bapapa befu”koo kata shetani nali mbu abalanganga mushinyasio shio mulilo.
۞ وَمَن يُسۡلِمۡ وَجۡهَهُۥٓ إِلَى ٱللَّهِ وَهُوَ مُحۡسِنٞ فَقَدِ ٱسۡتَمۡسَكَ بِٱلۡعُرۡوَةِ ٱلۡوُثۡقَىٰۗ وَإِلَى ٱللَّهِ عَٰقِبَةُ ٱلۡأُمُورِ
Ne ulia wiyaana obwena bubwe khu Nyasaye, nenali mbu nomukholi wamalayi, toto aba amalile okhutila omukoye kwalakhalikha, ne indukho yamakhuwa koosi nikhu Nyasaye.
وَمَن كَفَرَ فَلَا يَحۡزُنكَ كُفۡرُهُۥٓۚ إِلَيۡنَا مَرۡجِعُهُمۡ فَنُنَبِّئُهُم بِمَا عَمِلُوٓاْۚ إِنَّ ٱللَّهَ عَلِيمُۢ بِذَاتِ ٱلصُّدُورِ
Ne ulia okhaya, obukhayi bwaye bulakhuwa eshibeela tawe, amakalushilo kenyu ni khwifwe, awo khulibaboolela kalia kabakholanga, toto Nyasaye ni omumanyi muno owakali mubilifu.
نُمَتِّعُهُمۡ قَلِيلٗا ثُمَّ نَضۡطَرُّهُمۡ إِلَىٰ عَذَابٍ غَلِيظٖ
khubasangasinjia hatiti, mana khulibaluuma mushinyasio eshisiro.
وَلَئِن سَأَلۡتَهُم مَّنۡ خَلَقَ ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضَ لَيَقُولُنَّ ٱللَّهُۚ قُلِ ٱلۡحَمۡدُ لِلَّهِۚ بَلۡ أَكۡثَرُهُمۡ لَا يَعۡلَمُونَ
Nenobareeba mbu: “niwina waloonga likulu nende eshialo,” Nebalaboolasa mbu: “ni Nyasaye” boola mbu: “oluyali lwosi ni lwa Nyasaye” halali abaanji mubo shibamanyile tawe.
لِلَّهِ مَا فِي ٱلسَّمَٰوَٰتِ وَٱلۡأَرۡضِۚ إِنَّ ٱللَّهَ هُوَ ٱلۡغَنِيُّ ٱلۡحَمِيدُ
Buli eshili mwikulu nende mushialo nishia Nyasaye toto Nyasaye niye omuyinda owulayungwa muno.
وَلَوۡ أَنَّمَا فِي ٱلۡأَرۡضِ مِن شَجَرَةٍ أَقۡلَٰمٞ وَٱلۡبَحۡرُ يَمُدُّهُۥ مِنۢ بَعۡدِهِۦ سَبۡعَةُ أَبۡحُرٖ مَّا نَفِدَتۡ كَلِمَٰتُ ٱللَّهِۚ إِنَّ ٱللَّهَ عَزِيزٌ حَكِيمٞ
Ne chibetsanga mbu emisala chiosi chili khushialo nitsikalamu, nende tsinyanza(tsibe obwino) tsikhonywa nende tsinyanza saba, (ukhuhandika) amakhuwa ka Nyasaye shikakhaweele tawe, Toto Nyasaye ni Owamani Owamachesi muno.
مَّا خَلۡقُكُمۡ وَلَا بَعۡثُكُمۡ إِلَّا كَنَفۡسٖ وَٰحِدَةٍۚ إِنَّ ٱللَّهَ سَمِيعُۢ بَصِيرٌ
Toto okhulongwa khwenyu nende okhulamusibwa khwenyu khuli shinga khwo mwoyo mulala, toto Nyasaye ne omuwulili omuloli muno.
أَلَمۡ تَرَ أَنَّ ٱللَّهَ يُولِجُ ٱلَّيۡلَ فِي ٱلنَّهَارِ وَيُولِجُ ٱلنَّهَارَ فِي ٱلَّيۡلِ وَسَخَّرَ ٱلشَّمۡسَ وَٱلۡقَمَرَۖ كُلّٞ يَجۡرِيٓ إِلَىٰٓ أَجَلٖ مُّسَمّٗى وَأَنَّ ٱللَّهَ بِمَا تَعۡمَلُونَ خَبِيرٞ
Shololakhwo mbu Nyasaye yenjisinjia eshilo mushitere, ne yenjisia eshitere mushilo, ne yakhola eliuba nende omwesi okhumuwulila biosi bichendanga butswa okhula inyanga yarebwaho, netoto Nyasaye ali nende obumanyi bwa koosi pe akamukholanga.
ذَٰلِكَ بِأَنَّ ٱللَّهَ هُوَ ٱلۡحَقُّ وَأَنَّ مَا يَدۡعُونَ مِن دُونِهِ ٱلۡبَٰطِلُ وَأَنَّ ٱللَّهَ هُوَ ٱلۡعَلِيُّ ٱلۡكَبِيرُ
Endio nilwokhuba mbu, toto Nyasaye niye owa habweene , Ne ebiabalamanga ebilali ye tawe nobukori, netoto Nyasaye niye owahekulu omukhongo muno.
أَلَمۡ تَرَ أَنَّ ٱلۡفُلۡكَ تَجۡرِي فِي ٱلۡبَحۡرِ بِنِعۡمَتِ ٱللَّهِ لِيُرِيَكُم مِّنۡ ءَايَٰتِهِۦٓۚ إِنَّ فِي ذَٰلِكَ لَأٓيَٰتٖ لِّكُلِّ صَبَّارٖ شَكُورٖ
Shololakhwo mbu ebinimwa bichendanga munyanza khutsimbabaasi tsia Nyasaye, kho anyoole okhubamanyia ebimanyisio bibie, toto mwako khulimwo nende abimanyisio khubuli omwisumilisi owokhupa orio muno.
وَإِذَا غَشِيَهُم مَّوۡجٞ كَٱلظُّلَلِ دَعَوُاْ ٱللَّهَ مُخۡلِصِينَ لَهُ ٱلدِّينَ فَلَمَّا نَجَّىٰهُمۡ إِلَى ٱلۡبَرِّ فَمِنۡهُم مُّقۡتَصِدٞۚ وَمَا يَجۡحَدُ بِـَٔايَٰتِنَآ إِلَّا كُلُّ خَتَّارٖ كَفُورٖ
Ne olwa amarunda kabafunikhanga shinga amalesi, balamaanga Nyasaye mubwihotselefu muno, ne olwa abahonokosia mana abare khulukongo, abandi mubo baba hakari hakari, ne abulaho uyingasinjia ebimanyisio biefu bino halali buli ulia omukhayi omukhongo.
يَٰٓأَيُّهَا ٱلنَّاسُ ٱتَّقُواْ رَبَّكُمۡ وَٱخۡشَوۡاْ يَوۡمٗا لَّا يَجۡزِي وَالِدٌ عَن وَلَدِهِۦ وَلَا مَوۡلُودٌ هُوَ جَازٍ عَن وَالِدِهِۦ شَيۡـًٔاۚ إِنَّ وَعۡدَ ٱللَّهِ حَقّٞۖ فَلَا تَغُرَّنَّكُمُ ٱلۡحَيَوٰةُ ٱلدُّنۡيَا وَلَا يَغُرَّنَّكُم بِٱللَّهِ ٱلۡغَرُورُ
Enywe abandu murie Nyasaye wenyu ne murie inyanga yomwibusi alalikhoonya omwana wuwe, nohomba omwana okhukhoonya omwibusi wuwe shiosi-shiosi. Toto indache ya Nyasaye niyatoto, kho obulamu bwokhushialo bulabakatia tawe, nohomba omukati ulia alabakatia khu Nyasaye tawe.
إِنَّ ٱللَّهَ عِندَهُۥ عِلۡمُ ٱلسَّاعَةِ وَيُنَزِّلُ ٱلۡغَيۡثَ وَيَعۡلَمُ مَا فِي ٱلۡأَرۡحَامِۖ وَمَا تَدۡرِي نَفۡسٞ مَّاذَا تَكۡسِبُ غَدٗاۖ وَمَا تَدۡرِي نَفۡسُۢ بِأَيِّ أَرۡضٖ تَمُوتُۚ إِنَّ ٱللَّهَ عَلِيمٌ خَبِيرُۢ
Toto Nyasaye ali nende obumanyi bweyinyanga yeyindukho ne, yeshinjia ifula, ne amanyile eshili mulubeleshelo, ne omwoyo kukorerwe shiakulanyoola mutsuli, ne omwoyo kukorerwe akulifwila, toto Nyasaye niye Omumanyi Owamakhuwa muno.